پیش مۊشته

محمد بابایی‌پۊرˇ مۊرۊم ملقب به دریایی، لنگؤرۊدˇ پیلؤشاعر بۊ. همه جۊر شعر بؤته‌دأنه؛ سؤننتی ؤ مؤدرن. ای مطلب ˇ میئن یکته اینˇ غزل-ه خؤندنیم به نؤمˇ «پیش مۊشته». دههٔ شصتˇ پسی، هسأشعرˇ پؤرؤژه-ه جؤین دئنه ؤ ایجازˇ معجزه أجی جؤن گینه. گیله‌واىˇ ۴۹ خۊ ضمیمه-ه، مختصˇ دریایی دربأرده ؤ همچنین گیلکی أزمیتی ویکی‌واگۊیه میئن تؤنین چندته اینˇ هسأشعر-ه بۊخؤنین.

دریاییˇ اؤتؤبیۊگرافی

می نؤم محمد، می سیجیل بابایی‌پۊر دریایی، شعر ٚ میئن «دریایی‌ لنگؤرۊدی» می ایسم-ه نویسنم. سال ٚ ۱۳۲۲، بیس رۊز ٚ پاییز بۊشؤ [پس] لنگؤرۊد ٚ میئن دۊنیا بۊمام، سۊتته ریکه دأنم؛ کاوه ؤ آرش ؤ بابک. تا لیسانس ٚ اداری درس بۊخؤندم، ألؤن مترسه’ن ٚ میئن درس دئنم. اۊ وقتؤن-ه مترسه شؤم شعر گۊتم، شعر هرگی می ویسین شۊخی نبۊ، شعر زیندیگی ایسه، شعر نفس کشئن-ه مؤندنه؛ اینأم بۊگؤم: شعر خأن شعر ببۊن ایسه خأن وزن بدأره یا ندأره. باوزنؤن ٚ میئن غزل-ه ویشتر دۊس دأنم، شعر ٚ گیلکی ألؤن خۊب راه شؤدره، ایشلله أمه شاعرؤن دؤنن چۊتؤ قدم ویگیرن گه دۊمبال دنکن.
یته کتاب ٚ گیلکی دأنم اۊن ٚ نؤم «میؤن‌خؤر ؤ کنارمۊج» [ایسه]، أگه خۊدا بخأی تا سال ٚ دیگه زأکؤن ٚ دس رسئنه. والسلام
سربس: فریدۊن نؤزاد ٚ «چهل‌تیکه»

پیش مۊشته غزل

بخأله، صدته بهار، تۊتؤق بزأ می أیوؤن-ه
یه‌جۊری نیشتی می ور، تی دیم، فۊتؤسه چشمؤن-ه
چیسی؟ نأرنج دار ٚ تیتی، تی گبؤن أربه دۊشؤ
تی نیأ، دلأکبئنه می چأیی ولگ ٚ سامؤن-ه
تأ، یه‌جۊر‌ نما بدأی، تی آسمؤن می دسبرس
عین ٚ دریا، تأ بدی تؤ، بگنه کؤل می جؤن-ه
شاغۊز ٚ سایه‌دیمأی، چاشت ٚ سره، خؤ چه خۊبه
نامزدأم یواش‌-یواشی، تی گۊش ٚ جیر بۊخؤنه
هأچی دیل، هر جا برس، ایتؤ خاطرخا نبۊنه
اۊنی مه، ایجۊر تۊرؤده، می قشنگ ٚ گیلؤن-ه
تی ویسینه، رۊخؤنه جلف ٚ جیگا، شیرجه زئنم
تا می دسس-ه بیل دره، تی دیل چره هراسؤنه
تی گواره‌سری أمرأ، جقله‌’ن پیلله بۊبؤن
تۊ بۊخؤن أی گیل ٚ مردؤن ؤ والیس تی زۊبؤن-ه
قلم-ه یه دس گینیم، گرباز-ه دۊش، زنبیل-ه پۊشت
ای جۊری، گیلؤن‌زمین بیامۊته خۊ زأکؤن-ه
بدأ پیش‌ مۊشته فدم زغین ٚ چشمؤن ببی کۊر
چره خأن واز نکۊنم؟ مۊ بأگینئم می دؤرؤن-ه
نۊبؤ لؤشه چأکؤنه، شؤر-شؤر ٚ وارؤن پیلؤدار
گیل ٚ وا أمأدره درجیک ٚ دیل-ه وأکؤنه
۱۳۶۸ ه. ش.

  • پیش‌مۊشته: برنج ٚ وۊرز بۊما پس، أولی مۊشته-ه بینن ؤ فیدئنن تا بیجار، چشم‌زخم ٚ جی دۊر باشد؛ صدقه
  • تۊتؤق: تؤق‌تؤق، گل‌انداخته، درخشان
  • دلأکبئنه: دلأکنئن ٚ مصدر ٚ جی؛ تۊکؤن دئنه
  • دسبرس: دسفأرس
  • بگنه: گنسن ٚ مصدر ٚ جی؛ برخورد کند
  • کؤل: لپپه، موج
  • شاغۊز: درخت بی‌بر (بی‌ثمر) مشابه آغۊز دار
  • گرباز: مرزفتاش، وسیله‌ای مشابه پارو با تیغهٔ تیز فلزی
  • زغین: بدجنس
  • بأگینئم: أگنئن ٚ مصدر ٚ جی؛ انداختم
  • دؤرؤن:
    • دؤرؤن گیتن: گیله‌مردی کۊشتی میئن، ببۊرده‌کس تماشاچی‌ئن ٚ طرف واز-واز کؤنه.
    • سرؤنه، زمؤنه
  • لؤشه: لؤشأبؤن ٚ مصدر ٚ جی؛ چروک، لول [بیشتر در مورد البسه]

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *